bagnet

krótka sieczna broń biała, związana bezpośrednio z długą bronią palną (wyjątkiem są tu bagneciki na marynarskich pistoletach XIX-wiecznych), której częścią składową stała się w XVII w.; za jego wynalazcę uważa się ministra wojny Ludwika XIV marszałka Franciszka Lauvoisa (1641—1691), a jego nazwa pochodzi albo od francuskiego sztyletu bayonette, albo od miasta Bayonne. Początkowo bagnet miał kształt sztyletu wkładanego trzonem rękojeści do lufy muszkietu wojskowego (tzw. bagnet szpuntowy, formą takiego b. były niektóre kordelasy) pełniąc po wykorzystaniu amunicji rolę piki. Bagnet wyeliminował stopniowo z uzbrojenia piechoty broń drzewcową i doprowadził do zniesienia jej podziału na pikinierów oraz muszkieterów; u schyłku XVII w. ulepszenia konstrukcyjne doprowadziły do zastosowania w bagnetu pierścienia nasuwanego na lufę broni palnej oraz sprężyny zaciskowej, która pozwalała go do niej mocować, powodując tym samym odsunięcie głowni w bok, przez co nie blokowała ona lufy, tak jak to robił b. szpuntowy. W XIX w. pojawiły się przy bagnecie sprężynujące zatrzaski, ułatwiające zakładanie b. na lufę oraz zdejmowanie z niej. Bagnety mogą być połączone z lufą karabinową na stałe (np. kb Mosin krótki), mogą być zdejmowane 1 (np. kb Berthier), mogą też być osadzane obok lufy (np. kb Mauser polski i niemiecki); współcześnie stosowane bagnety posiadają głownię przeważnie dość szeroką, jednosieczną, rzadziej czwór- lub trójgraniastą o przekroju kołowym.